Hakem Değerlendirme Politikası

Spor, Egzersiz ve Performans Dergisi (JOSEP), bilimsel niteliği, özgünlüğü ve etik uygunluğu güvence altına almak amacıyla hakem değerlendirme sürecini tarafsızlık, gizlilik, şeffaflık ve akademik dürüstlük ilkeleri doğrultusunda yürütür.

Değerlendirme Modeli

JOSEP’e gönderilen araştırma makaleleri ve derleme çalışmaları, editoryal ön inceleme sürecinden geçtikten sonra alanında uzman bağımsız hakemlere gönderilir. Dergide, hakem değerlendirme sürecinde yazar ve hakem kimliklerinin gizliliğini korumayı amaçlayan çift kör hakemlik ilkesi uygulanır.

Hakem değerlendirme süreci; çalışmanın bilimsel katkısını, yöntemsel yeterliliğini, etik uygunluğunu, literatüre katkısını, bulguların geçerliliğini ve derginin amaç ve kapsamına uygunluğunu değerlendirmeye yöneliktir.

Editoryal Ön İnceleme

Dergiye gönderilen tüm çalışmalar öncelikle editör veya ilgili alan editörü tarafından incelenir. Bu aşamada makalenin dergi kapsamına uygunluğu, yazım kurallarına uyumu, etik beyanları, benzerlik durumu, dosya bütünlüğü ve temel bilimsel niteliği değerlendirilir.

Derginin kapsamı dışında kalan, etik beyanları eksik olan, akademik yazım standartlarını karşılamayan veya bilimsel niteliği hakem değerlendirmesine uygun görülmeyen çalışmalar hakem sürecine alınmadan reddedilebilir ya da yazarlardan ön düzeltme istenebilir.

Hakem Atama Süreci

  • Hakemler, çalışmanın konusu, yöntemi ve uzmanlık alanı dikkate alınarak belirlenir.
  • Hakemlerin yazarlarla doğrudan çıkar çatışması bulunmamasına dikkat edilir.
  • Makalenin değerlendirilmesi için genellikle en az iki bağımsız hakem görüşü alınması hedeflenir.
  • Gerekli görüldüğünde ek hakem görüşü talep edilebilir.
  • Hakem davetini kabul eden hakemlerin değerlendirmelerini bilimsel, yapıcı ve gerekçeli biçimde sunmaları beklenir.

Hakemlerden Beklenen Değerlendirme Ölçütleri

Hakemlerden makaleyi aşağıdaki ölçütler doğrultusunda değerlendirmeleri beklenir:

  • Çalışmanın özgünlüğü ve literatüre katkısı
  • Araştırma sorusu, amaç ve hipotezlerin açıklığı
  • Yöntemin uygunluğu ve bilimsel yeterliliği
  • Örneklem, veri toplama araçları ve analiz süreçlerinin geçerliliği
  • Bulguların açık, tutarlı ve doğru biçimde sunulması
  • Tartışma ve sonuçların bulgularla uyumu
  • Etik kurul onayı, bilgilendirilmiş onam ve etik beyanların uygunluğu
  • Kaynakların güncelliği ve konuya uygunluğu
  • Dil, anlatım, tablo, şekil ve genel yazım kalitesi

Editoryal Karar Türleri

Hakem görüşleri ve editoryal değerlendirme sonucunda aşağıdaki karar türlerinden biri verilebilir:

  • Kabul: Makale mevcut haliyle yayıma uygun bulunur.
  • Minör Düzeltme: Makalede sınırlı kapsamda düzeltme yapılması istenir.
  • Majör Düzeltme: Makalede yöntem, analiz, tartışma, yapı veya içerik açısından kapsamlı düzeltmeler talep edilir.
  • Yeniden Değerlendirme: Düzeltme sonrası makale yeniden hakem değerlendirmesine gönderilebilir.
  • Ret: Makale bilimsel, etik veya kapsam açısından yayıma uygun bulunmaz.

Nihai yayın kararı, hakem görüşleri dikkate alınarak editör tarafından verilir. Hakem görüşleri editöre tavsiye niteliğindedir; son karar editoryal sorumluluk kapsamında alınır.

Düzeltme Süreci

Düzeltme kararı verilen makalelerde yazarların hakem ve editör yorumlarına ayrıntılı yanıt vermeleri beklenir. Yazarlar, yapılan değişiklikleri açık biçimde belirtmeli ve gerekli durumlarda revize dosya ile birlikte yanıt mektubu sunmalıdır.

Düzeltme sonrası makale editör tarafından doğrudan değerlendirilebilir veya gerekli görülürse yeniden hakemlere gönderilebilir.

Gizlilik İlkesi

Hakem değerlendirme sürecindeki tüm makale dosyaları, hakem raporları, editoryal yazışmalar ve karar süreçleri gizlidir. Hakemler değerlendirdikleri çalışmaları üçüncü kişilerle paylaşamaz, kişisel veya akademik amaçlarla kullanamaz.

Çıkar Çatışması

Hakemler, yazarlarla kişisel, akademik, finansal veya kurumsal çıkar çatışması bulunması durumunda değerlendirme davetini reddetmelidir. Editörler de çıkar çatışması bulunan makalelerde karar sürecinden çekilmeli veya uygun bir editoryal görevlendirme yapılmasını sağlamalıdır.

Değerlendirme Süresine İlişkin Not

JOSEP, hakem değerlendirme sürecini bilimsel titizlikten ödün vermeden makul süreler içinde tamamlamayı hedefler. Ancak değerlendirme süresi; hakem uygunluğu, düzeltme kapsamı, editoryal yoğunluk ve çalışma alanına göre değişebilir.